Landelijk Onderwijsplatform MDT (LOM)
Het Landelijk Onderwijsplatform MDT (LOM) ondersteunde scholen in het vso, vo, mbo en ho bij het integreren van MDT in het onderwijs.
Het LOM richtte zich daarbij op onderwijsprofessionals en beleidsmakers die werkten aan onderwijsontwikkeling en -beleid, waarbij MDT goed aansloot op thema’s als burgerschap, LOB, de wet Van school naar duurzaam werk en passend onderwijs.
Wat omvatte het project?
Regionale MDT-onderwijsnetwerken, gericht op leren van en met collega’s.
Inspirerende bijeenkomsten over de kansen van MDT in het onderwijs.
Actuele informatie over subsidiemogelijkheden rondom MDT.
MDT-ateliers, waarin scholen inzicht kregen in de inbedding van MDT en de opbrengsten voor vso, vo, mbo en ho.
Praktische tools en voorbeelden die direct toepasbaar waren in het onderwijs.
Online inspiratie en updates over ontwikkelingen binnen MDT en onderwijs.
Het project Landelijk Onderwijsplatform MDT liep van januari 2024 tot en met juli 2026. Verzamelde kennis en tools blijven beschikbaar en geactualiseerd via deze MDT-onderwijskennisbank.
Via LinkedIn blijft het platform: Landelijk Onderwijsplatform MDT actief voor onderlinge uitwisseling en contact, het delen van actuele ontwikkelingen en updates, zoals nieuwe publicaties en het uitbreiden van het MDT-onderwijsnetwerk.
MDT-ateliers
Binnen de MDT‑ateliers is samen met scholen en partners onderzocht hoe MDT en onderwijs in de praktijk versterken en wat nodig is voor verdere implementatie. In de MDT-ateliers stonden concrete vraagstukken centraal rondom samenwerking, borging en verduurzaming van MDT binnen verschillende onderwijscontexten.
De lessen uit deze trajecten zijn gebundeld in een reeks casussen en two-pagers. In de casussen lees je welke keuzes er zijn gemaakt, welke belemmeringen scholen tegenkwamen en hoe zij daarmee zijn omgegaan. Elke two-pager biedt inzicht in de aanpak, ervaringen en opbrengsten van een specifiek atelier voor scholen en regionale partners.
Meer weten over deze casussen en two-pagers?
Door te werken vanuit de dagelijkse onderwijspraktijk ontstonden waardevolle ervaringen en inzichten die in eerste instantie met elkaar zijn gedeeld en waar hier een eerste verslag van is.
Interviews LOM
Rondom MDT-onderwijs is er gesproken met verschillende onderwijsprofessionals die hun ervaringen hebben gedeeld. Hier vind je deze verhalen en voorbeelden.
Interview met vo-experts - Kom uit dat klaslokaal!
“Kom uit dat klaslokaal. Ga mensen ontmoeten, ervaar waar je goed in bent en wat je leuk vindt en probeer iets positiefs bij te dragen aan de samenleving.” Roland Louwerse en Wendy Koopmans zijn vanuit het vo vurig pleitbezorgers van onderwijs dat verder gaat dan de vier muren van het klaslokaal. En dankzij deze diepgewortelde overtuiging zijn zij bevlogen leden van het MDT-expertteam.
Interview met mbo-experts: MDT vraagt stukje omdenken van traditioneel onderwijs
“Fijn dat partners helpen en ondersteunen bij de uitvoering van MDT. Maar het wordt nog mooier als ook de docenten in dit traject de studenten zelf begeleiden. Docenten en partners begeleiden studenten om het beste uit ze naar boven te halen. En om ze te laten ervaren dat ze daar veel mee kunnen doen. Juist voor studenten in het mbo is dat gevoel goud. En dan denk ik: ‘Hoezo is dit geen onderwijs?”
Interview mbo: MDT helpt studenten om iemand te zijn
Volgens Koen Vos, oud-practor Brede Vorming bij Firda, draait onderwijs om kennisvergaring én misschien nog belangrijker: het ontwikkelen van een betekenisvolle relatie met de wereld om ons heen. Daarin speelt MDT als krachtige brug tussen opleiding en maatschappelijke betrokkenheid een cruciale rol.
Interview mbo: ROC Mondriaan wil vlammen
ROC Mondriaan in Den Haag, een onderwijsorganisatie met 26 scholen, kwam onlangs in het nieuws, omdat ze hoe dan ook blijven inzetten op de Maatschappelijke Diensttijd. Zelfs als de subsidie vanuit de overheid zou komen te vervallen.
Interview met ho-experts: De toekomst en uitdagingen van MDT in het hoger onderwijs
MDT is dé motor voor de emancipatie van jongeren, maar ‘gevaren’ liggen op de loer, onder meer in de vorm van geplande onderwijsveranderingen. Toch is voorzichtig optimisme over de toekomst en invulling van MDT op zijn plaats, vinden en uitdagingen van MDT in het hoger onderwijs.
Praktijkvoorbeelden
Voor het LOM werden praktijkvoorbeelden opgehaald bij scholen. De ene keer lag de nadruk meer op burgerschap, de andere keer op LOB, maar altijd stond MDT centraal.
De verschillende praktijkvoorbeelden zijn hieronder per onderwijssector te vinden.
Hoger onderwijs
Voortgezet speciaal onderwijs
Middelbaar beroepsonderwijs
Voortgezet onderwijs
Overige praktijkvoorbeelden
Webinars
Deze reeks webinars en videofragmenten laat zien hoe MDT vorm kreeg binnen het voortgezet – en middelbaar beroepsonderwijs.
Betrokkenen deelden hun ervaringen en verhalen. Dit varieerde van studenten tot directeuren en van docenten tot bestuurders. Ook projectleiders, begeleiders en MDT-coördinatoren kwamen aan het woord.
Voortgezet onderwijs
Leerlingen en begeleiders aan het woord over wat MDT voor hun en de omgeving opleverde, hoe dit onder onderwijstijd werd ingezet en wat MDT voor hen betekend heeft.
Directeur en MDT-coördinator aan het woord over hoe MDT binnen hun onderwijs is georganiseerd, hoe het bedraagt een het behalen van de diplomadoelen en hoe MDT het onderwijs verrijkt.
MDT-coördinatoren aan het woord over leren buiten het klaslokaal, netwerk en relatiebeheer en de meerwaarde van MDT voor onder andere LOB.
MDT-projectleider Libréon, programmaleider duurzaamheid en docent aardrijkskunde over hoe inspraak en betrokkenheid van leerlingen binnen hun MDT werkt, hoe het gedachtengoed van MDT past binnen die van de school en hoe zij dit vervolgens op elkaar lieten aansluiten.
Heb je vragen na het zien van de webinars? Download hieronder het document met de veelgestelde vragen over de MDT-webinars over het voortgezet onderwijs.
Middelbaar beroepsonderwijs
Bestuursvoorzitter van ROC Mondriaan (tegenwoordig ROC van Amsterdam), over de onderwijsinhoudelijke verrijking van de vakken burgerschap, LOB en BPV, de samenwerking met partners, en de positionering van de school in de regio door de inzet en het gebruik van MDT.
Projectleider MDT Mondriaan, over de MDT-kaders binnen ROC Mondriaan en over het borgen van onderwijsprincipes voor onder andere Burgerschap en LOB, wanneer MDT wordt ingezet voor deze vakken.
Projectleider MDT-connected, over partnerschap, het belang van wederkerige samenwerking en de uitdagingen die dit met zich meebrengt voor het onderwijs.
Ervaringsdeskundige docent over de inhoud van het onderwijs en MDT, de vormgeving van de lessen hiermee, en de stimulering van de persoonlijke ontwikkeling van de student door MDT in te zetten binnen het vakgerichte onderwijs van ROC Mondriaan.
Heb je vragen na het zien van de webinars? Download hieronder het document met de veelgestelde vragen over de MDT-webinars over het mbo.
Regionale netwerken
Er zijn regelmatig fysieke en online bijeenkomsten georganiseerd om informatie, praktijkvoorbeelden en ervaringen uit te wisselen. De verslagen van deze bijeenkomsten zijn beschikbaar op deze pagina.
Onderwijsinhoudelijk relevante thema’s
MDT heeft verbindingen met verschillende onderwijs gerelateerde thema’s als: LOB, burgerschap, Voortijdig schoolverlaters en Wet van school naar duurzaam werk. Deze zijn op deze pagina bij elkaar gebracht met doorlink mogelijkheden naar de verschillende organen die je meer over kunnen toelichten over de meerwaarde van MDT voor deze thema’s.
Artikelen
LOM
MDT als motor voor betekenisvol burgerschapsonderwijs
Hoe maken we burgerschapsonderwijs motiverend en relevant voor mbo-studenten? De kwalificatie-eisen voor burgerschap vragen om meer dan kennisoverdracht. Studenten moeten leren handelen, reflecteren en zich verhouden tot maatschappelijke vraagstukken. Dat vraagt om leeromgevingen die verder gaan dan het klaslokaal.
MDT als passend begeleidingsinstrument binnen de nieuwe wet van school naar duurzaam werk
Reflectie op het HvA-onderzoek: Wat jongeren in kwetsbare omstandigheden zelf zeggen nodig te hebben.
MDT als sleutelinstrument in de nieuwe Regeling van school naar duurzaam werk
De nieuwe Regeling regionaal programma en Doorstroompuntfunctie 2026–2029, voortkomend uit de Wet van school naar duurzaam werk, biedt een stevig kader voor samenwerking tussen scholen, gemeenten en doorstroompunten. In lijn met de motie van Krull en Ceder is MDT expliciet opgenomen als laagdrempelig instrument om jongeren met afstand tot de arbeidsmarkt te ondersteunen.
MDT als strategisch antwoord op de brede ontwikkelopgave in het onderwijs
In een tijd waarin het onderwijs steeds meer wordt uitgedaagd om leerlingen en studenten niet alleen cognitief, maar ook sociaal-maatschappelijk en persoonlijk te laten groeien, biedt Maatschappelijke Diensttijd (MDT) een veelbelovend en goed onderbouwd kader. Voor schoolbestuurders die zoeken naar duurzame vernieuwing en maatschappelijke verankering van hun onderwijsaanpak, is MDT een kans om deze ambitie concreet vorm te geven.
MDT-ateliers: samen bouwen aan toekomstgericht onderwijs
Het eerste MDT-atelier van Nederland is van start gegaan bij Scalda. Een inspirerend voorbeeld van hoe een mbo-instelling zoekt naar mogelijkheden om met MDT structureel het onderwijs te verrijken en een duurzaam karakter te geven binnen de school.
Onderwijs dat verrijkt. Leerlingen en studenten die groeien. Werk dat toekomst biedt.
MDT als brug tussen school en arbeidsmarkt – een fundament voor Leven Lang Ontwikkelen.
De kloof tussen onderwijs en arbeidsmarkt vraagt om meer dan kennis en cijfers. Leerlingen en studenten zoeken betekenis, ervaring en richting. En daar biedt MDT een krachtig antwoord op.
Ontlastende werking van Maatschappelijke Diensttijd
Met MDT verrijk je je onderwijs zónder extra lessen te maken. Studenten leren door te doen, ontdekken hun talenten, zetten zich begeleid in voor de samenleving, reflecteren hierop en werken tegelijkertijd aan: Burgerschap, LOB, profielwerkstuk of bijvoorbeeld introductie en kennismaking met de opleiding en school.
Van uitval naar perspectief
In de overgang van school naar werk of oriëntatie op vervolgonderwijs raken sommige leerlingen en studenten de verbinding kwijt. Denk aan leerlingen en studenten in een tussenjaar, of wie dreigt uit te vallen. Juist voor hen en alle andere leerlingen en studenten biedt MDT een waardevolle tussenstap — met ruimte voor reflectie én perspectiefgerichte begeleiding.
Wet van school naar duurzaam werk
Werkzame elementen van MDT sluiten aan op de behoeften van leerlingen en studenten die ondersteund worden het vinden van een duurzame arbeidsplaats of vervolgopleiding. Zowel UWV als Ingrado deelden hierover artikelen welke hieronder zijn weergegeven.
Handreikingen
Wet van school naar duurzaam werk (vso, mbo, isk)
Contact
Voor vragen kun je terecht bij team Verduurzaming en Regionale Verankering binnen MDT, via o.zamantouti@doemeemetmdt.nl
Via LinkedIn blijft het platform: Landelijk Onderwijsplatform MDT actief. Voor vragen, updates en berichten vanuit het netwerk kun je terecht bij Wim Haveman, beheerder van dit platform.
Magazine 'Samen leren, samen impact'
Als leraar herken je het vast: leerlingen die iets willen doen voor een ander, voor hun buurt, voor de wereld. Die maatschappelijke betrokkenheid kun jij stimuleren.
Het magazine 'Samen leren, samen impact' biedt inspirerende voorbeelden van scholen die je voorgingen, en onder andere MDT als instrument hiervoor gebruikten. Je vindt praktische tips en alles over 'sociaal ondernemen' in de klas. Speciaal ontwikkeld voor leraren onder andere in het voortgezet onderwijs.